Posiadanie gaśnic w miejscu pracy jest bezwzględnym wymogiem prawnym. Jednak świadomy przedsiębiorca widzi w tym nie tylko konieczność podyktowaną przepisami, ale przede wszystkim realną inwestycję w bezpieczeństwo i spokój swój oraz swoich pracowników. Sprawna gaśnica w kryzysowej sytuacji może zadecydować o ocaleniu mienia oraz ludzkiego zdrowia i życia. Aby ten kluczowy element ochrony przeciwpożarowej faktycznie zadziałał, gdy będzie potrzebny, wymaga regularnej i fachowej troski.
Zaczynamy od podstaw – dobór i rozmieszczenie gaśnic
Zanim przejdziemy do serwisu, musimy upewnić się, że w firmie znajdują się właściwe gaśnice i są one poprawnie rozmieszczone. To fundament, który określa Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów.
- Właściwy typ gaśnicy: gaśnice muszą być dostosowane do grup pożarów (A, B, C, D, F), które mogą wystąpić w danym obiekcie. Przykładowo, w biurach, gdzie dominuje papier i sprzęt elektryczny, stosuje się gaśnice proszkowe (ABC) lub CO2 (do urządzeń pod napięciem). W kuchniach i stołówkach niezbędne są gaśnice do tłuszczów (F).
- Wystarczająca ilość: zgodnie z przepisami, na każde 100 m² powierzchni strefy pożarowej (dla kategorii zagrożenia ludzi ZL I-V oraz stref produkcyjnych/magazynowych o określonej gęstości obciążenia ogniowego) lub 300 m² (dla pozostałych stref), powinna przypadać przynajmniej jedna jednostka środka gaśniczego o masie 2 kg lub objętości 3 dm³.
- Łatwa dostępność: najbliższa gaśnica nie może znajdować się dalej niż 30 metrów od każdego miejsca, w którym może przebywać człowiek. Muszą być umieszczone w widocznych i łatwo dostępnych miejscach, np. przy wejściach, na korytarzach, czy przy wyjściach na zewnątrz, a dostęp do nich powinien mieć szerokość minimum 1 metra.
Kalendarz bezpieczeństwa – przeglądy i konserwacja
Gaśnica to urządzenie ciśnieniowe, które z czasem traci swoje właściwości i wymaga cyklicznej konserwacji. Niedopełnienie tych obowiązków to nie tylko ryzyko mandatu podczas kontroli Państwowej Straży Pożarnej, ale przede wszystkim świadome obniżenie poziomu bezpieczeństwa.
1. Kontrola użytkownika (minimum raz na kwartał)
Jest to szybka inspekcja wizualna, którą może przeprowadzić wyznaczony pracownik (po przeszkoleniu). Ma ona na celu upewnienie się, że gaśnica:
- znajduje się we właściwym miejscu i jest widoczna;
- jest łatwo dostępna i nieuszkodzona mechanicznie (brak wgnieceń, rdzy, pęknięć);
- ma czytelną etykietę i instrukcję obsługi;
- posiada nienaruszoną plombę oraz zawleczkę;
- w przypadku gaśnic z manometrem – wskazówka znajduje się w zielonym polu.
2. Konserwacja podstawowa (minimum raz w roku)
To bezwzględny wymóg prawny, który musi być wykonany przez uprawniony serwis. Procedura ta, potocznie nazywana „legalizacją gaśnicy”, obejmuje m.in.:
- kontrolę wizualną i sprawdzenie wszystkich elementów (zawór, wąż, dysza);
- sprawdzenie ciśnienia (manometr) i, w razie potrzeby, uzupełnienie środka napędowego;
- kontrolę masy środka gaśniczego (np. dwutlenku węgla), a w przypadku ubytku powyżej 10% – naprawę i ponowne napełnienie;
- wymianę plomby i nałożenie kontrolki serwisowej z datą kolejnego przeglądu;
- sporządzenie protokołu z przeprowadzonych czynności.
3. Konserwacja rozszerzona i remont (co 5-10 lat)
Częstotliwość ta zależy od typu gaśnicy i zaleceń producenta (często co 5 lat). Obejmuje ona wymianę środka gaśniczego (proszek, piana tracą swoje właściwości), przegląd wewnętrzny zbiornika oraz, w przypadku gaśnic ciśnieniowych (np. CO2), badania wytrzymałości zbiornika podlegające dozorowi technicznemu (UDT), zazwyczaj co 10 lat.
Myśl poza przepisy. Dlaczego warto dbać o gaśnice?
Troska o sprzęt ppoż to znacznie więcej niż wypełnianie urzędowych rubryk. To przede wszystkim odpowiedzialne podejścia do prowadzenia działalności.
- Szybka reakcja – mniejsze straty: pożary najczęściej udaje się opanować w zarodku, jeśli mamy pod ręką sprawną gaśnicę. Każdą minutę zwłoki przekładamy na wzrost strat materialnych i eskalację zagrożenia.
- Uspokojenie psychiczne: świadomość, że sprzęt jest w pełni sprawny i gotowy do użycia, realnie wpływa na poczucie bezpieczeństwa pracowników. Regularne ćwiczenia ppoż z wykorzystaniem gaśnic budują natomiast kompetencje i pewność siebie załogi w sytuacji kryzysowej.
- Wizerunek i odpowiedzialność: prawidłowo prowadzona dokumentacja i konserwacja to dowód na to, że firma traktuje bezpieczeństwo poważnie. W razie wypadku lub kontroli, dokumentacja serwisowa gaśnic jest kluczowa.
Działaj z rozwagą
Wybierając profesjonalną firmę do przeglądów, zyskujesz pewność, że wszystkie procedury są zgodne z polskimi normami i przepisami (m.in. Rozporządzeniem MSWiA oraz Standardami CNBOP-PIB). Nie dopuść, aby gaśnica, która ma być twoim „pierwszym ogniwem obrony”, zawiodła w najgorszym momencie. Pamiętaj: sprawna gaśnica to nie tylko zgodność z prawem, to realny czynnik ratujący.
Chcesz mieć pewność, że twoje gaśnice są w 100% sprawne i spełniają wszystkie wymogi prawne? W POL-POŻ z przyjemnością pomożemy w doborze gaśnic i innych zabezpieczeń przeciwpożarowych na terenie całej Polski https://pol-poz.pl/konserwacja-gasnic.
